Giá vật liệu xây dựng và nhiên liệu tăng cao đang trở thành vấn đề nóng bỏng ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ thi công các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm trên cả nước. Liệu các nhà thầu và cơ quan quản lý có thể vượt qua khó khăn này để đảm bảo tiến độ và chất lượng công trình? Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết những tác động của biến động giá vật liệu và nhiên liệu, cũng như các giải pháp tối ưu nhằm duy trì sự ổn định và phát triển bền vững của thị trường xây dựng.
Tại Thành phố Hồ Chí Minh và nhiều tỉnh thành khác, hàng loạt dự án đầu tư công trọng điểm đang phải đối mặt với tình trạng thi công cầm chừng do giá vật liệu xây dựng và nhiên liệu tăng cao liên tục. Đơn cử như dự án mở rộng lộ giới đường Nguyễn Bỉnh Khiêm (phường Vũng Tàu, TPHCM), kế hoạch thảm nhựa dự kiến thực hiện vào tháng 3 đã phải lùi sang tháng 4 để chờ giá xăng dầu giảm nhằm giảm chi phí vận chuyển và nguyên vật liệu.
Tại các dự án cao tốc trọng điểm như TPHCM - Long Thành, Chợ Mới - Bắc Kạn, Hà Nội - Hải Phòng và Cam Lộ - La Sơn, giá các loại vật liệu như bê tông thương phẩm, cát, đá, xi măng, thép, nhựa đường đều tăng từ 3% đến 10%, thậm chí bê tông thương phẩm tăng khoảng 100.000 đồng/m3. Nguồn cung vật liệu cũng trở nên khan hiếm, nhiều nhà cung cấp chỉ báo giá ngắn hạn hoặc theo ngày, gây khó khăn cho các nhà thầu trong việc lập kế hoạch chi phí và tiến độ thi công.

Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng tăng giá vật liệu và nhiên liệu là do giá xăng dầu thế giới biến động mạnh, kéo theo chi phí vận chuyển và sản xuất nguyên vật liệu tăng cao. Bên cạnh đó, nguồn cung vật liệu xây dựng trong nước bị hạn chế, trong khi nhu cầu thi công các dự án hạ tầng lớn tăng cao tạo áp lực lớn lên thị trường.
Thêm vào đó, hiện tượng các mỏ vật liệu không bán trực tiếp cho nhà thầu mà thông qua các công ty trung gian nhằm nâng giá bán từ 1,3 đến 1,5 lần cũng làm tăng chi phí đầu vào. Việc cập nhật chỉ số giá xây dựng chưa kịp thời so với diễn biến thực tế cũng khiến các nhà thầu gặp khó khăn trong việc điều chỉnh hợp đồng và dự toán chi phí.
Việc giá vật liệu và nhiên liệu tăng cao đã khiến nhiều mũi thi công phải dừng hoặc thi công cầm chừng, tiềm ẩn nguy cơ chậm tiến độ các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm quốc gia. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ hoàn thành công trình mà còn tác động tiêu cực đến dòng tiền và năng lực tài chính của các nhà thầu, làm giảm sức hấp dẫn của thị trường đầu tư xây dựng.

Trong ngắn hạn, nếu giá nhiên liệu và vật liệu không được kiểm soát và bình ổn, nhiều dự án có thể phải điều chỉnh tiến độ, thậm chí gián đoạn thi công. Điều này sẽ gây áp lực lên kế hoạch phát triển hạ tầng giao thông, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội của các vùng miền.
Trước tình hình này, nhiều nhà thầu đã chủ động điều chỉnh phương án thi công như tăng ca, tăng kíp, tối ưu hóa thiết bị và nhân lực nhằm đẩy nhanh tiến độ và giảm thiểu tác động của biến động giá. Đồng thời, các Ban Quản lý dự án cũng phối hợp chặt chẽ với nhà thầu và đơn vị tư vấn giám sát để rà soát nguồn vật liệu địa phương, đảm bảo cung ứng đủ nguyên liệu cho thi công.
Về phía cơ quan quản lý, việc tăng cường giám sát, kiểm tra hoạt động cung ứng vật liệu nhằm ngăn chặn hành vi đầu cơ, găm hàng là rất cần thiết để duy trì nguồn cung ổn định. Bổ sung các điều khoản điều chỉnh giá trong hợp đồng xây lắp theo biến động của nhiên liệu và vật liệu giúp chia sẻ rủi ro giữa các bên, giảm thiểu nguy cơ thua lỗ cho nhà thầu và giữ vững tiến độ thi công.
Đặc biệt, các kiến nghị gửi đến Chính phủ và các Bộ ngành liên quan bao gồm:
Giá vật liệu xây dựng và nhiên liệu tăng cao đang tạo ra thách thức lớn cho tiến độ thi công các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm quốc gia. Để vượt qua khó khăn này, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa nhà thầu, cơ quan quản lý và các bên liên quan trong việc tối ưu hóa nguồn lực, kiểm soát nguồn cung và điều chỉnh chính sách phù hợp.
Liệu các giải pháp hiện tại có đủ sức giúp thị trường xây dựng ổn định và phát triển bền vững trong bối cảnh biến động giá cả? Và nhà đầu tư bất động sản cần có chiến lược như thế nào để ứng phó với những biến động này trong tương lai gần?
Vinhomes được giao gần 79ha đất tại Hải Phòng để phát triển khu đô thị mới quy mô lớn với tổng mức đầu tư hơn 23 nghìn tỷ đồng, mở ra cơ hội phát triển bất động sản và hạ...
Dự án cầu vượt biển dài 18km nối đất liền với đảo Hòn Khoai, tổng vốn đầu tư 26.000 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành năm 2028, mở ra cơ hội phát triển kinh tế biển và bất động sản...